Światowy Dzień Pamięci Zwierząt Towarzyszących 11.06.2024
Czy wiecie, że od ponad dziesięciu lat w mediach społecznościowych w drugi wtorek czerwca pojawiają się wpisy na temat zwierząt towarzyszących, których już z nami nie ma? Tak, ponad dekadę temu Amerykańskie Towarzystwo Medycyny Weterynaryjnej (American Veterinary Medical Association (AVMA)) ustanowiło takie święto, by z jednej strony uczynić widocznymi straty, których doświadczają ludzie, kiedy umiera ich najbliższy przyjaciel lub najbliższa przyjaciółka innego gatunku, z drugiej zaś pokazać, że oni_e — osoby zajmujące się naszymi zwierzęcymi podopiecznymi — nie pozostają obojętni_ne na nasze cierpienie i sami_e też doświadczają straty.
Ten dzień różni się od innych wyznaczonych na wrzesień czy październik tym, że w jego założeniu zawarty jest właśnie aspekt „wielostraty”, czyli straty, która dotyka wiele istnień, która przez swoją odmienność bywa nieakceptowana społecznie, a jest trudna i życie bez utraconego zwierzęcia towarzyszącego, nie jest już tym samym życiem.
Święto ustanowione przez AVMA jest ruchomym świętem, co czyni je mniej rozpoznawalnym, a w moim odczuciu wyjątkowym. Oczywiście ustalone przez amerykańskie towarzystwa dni, są częściej dostrzegane i adaptowane w krajach anglojęzycznych, ale to nie znaczy, że miałabym go nie obchodzić. Dlatego pierwszy raz od wielu lat odkąd wiem o tym święcie, postanowiłam opowiedzieć o nim głośno. Do współpracy przy przygotowaniu wydarzenia na tę okoliczność zaprosiłam dwie naukowczynie, dla których temat upamiętnień jest znany, a kwestia utraty osób zwierzęcych nie jest obojętna. Zanim jednak je zaprezentuję, napiszę jeszcze kilka słów o tym, jak we własnym zakresie (w ten dzień lub inny dowolnie wybrany, który będzie Wam odpowiadał) upamiętnić swoje zwierzę towarzyszące.
1. Upamiętnienia w internecie
— publikacja ulubionego zdjęcia lub serii zdjęć utraconego zwierzęcia w mediach społecznościowych;
— stworzenie albumu ze zdjęciami lub ich przeglądem od czasów, kiedy zwierzę było małe, lub kiedy do nas dołączyło;
— dzielenie się historiami waszego wspólnego życia w mediach społecznościowych lub na swojej stronie internetowej;
— stworzenie strony internetowej dla swojego zwierzęcia towarzyszącego, gdzie będzie można dzielić się zdjęciami, filmami, poruszającymi i znaczącymi cytatami, dłuższymi opowieściami itp.
Takie działania dają czas na refleksję dotyczącą relacji ze zmarłym stworzeniem, przypominają o miłości i przywołują ciepłe wspomnienia. Należy jednak pamiętać, że mogą też przywołać trudniejsze emocje, więc nie należy na sobie wymuszać wspominania. Będzie na to jeszcze czas, jeśli nie w tym roku, to w którymś kolejnym.
Plusem wspomnianych działań jest też to, że takie wspomnienia mogą przeczytać inne osoby, co może je wesprzeć w ich stracie. Ważne więc, by używać hashtagów #worldpetmemorialday lub/i #światowydzieńpamięcizwierząttowarzyszących.
Twórzmy wspólnoty osób po stracie — to pomaga.
2. Upamiętnienia poza internetem.
— wydrukowanie ulubionych zdjęć utraconego zwierzęcia i powieszenie ich na ścianach, umieszczenie w ramkach, można takie zdjęcie zabrać też do pracy i mieć je na biurku (będzie to przywoływało wspomnienia i wspólnie spędzony czas);
— stworzenie kamienia do ogrodu, bądź do domu, na którym zostanie wyryty wizerunek zwierzęcia towarzyszącego lub/i jego imię (jako pamiątka lub zastępcze miejsce pamięci);
— zasadzenie rośliny na cześć zmarłego zwierzęcia (by przyglądać się, jak pozytywny wpływ ma ona na środowisko);
— przekazanie darowizny na rzecz organizacji lub sprawy, którą uznasz za ważną w kontekście utraconego zwierzęcia.
Takie działania (jak i wiele, wiele innych) mogą sprawić, że poczujesz ponownie bliskość zmarłego zwierzęcia towarzyszącego. I chociaż nic już go nie przywróci, to ten moment przyniesie wytchnienie.
W ramach naszego wydarzenia, które jest miniwykładami i dyskusją, wystąpimy we trzy — dra Dorota Łagodzka i doktora Małgorzata Roeske oraz ja.
Pierwsza z nich jest historyczką sztuki, kulturoznawczynią, adiunktą na Wydziale Artes Liberales Uniwersytetu Warszawskiego, współautorką i koordynatorką kierunku antropozoologia. Zajmuje się problematyką zwierząt w sztuce oraz badaniem kultury wizualnej z perspektywy zoocentrycznej. Zrealizowała dwa projekty NCN poświęcone zwierzętom w sztuce i kulturze. Jest też autorką publikacji naukowych z zakresu animal studies i sztuki współczesnej, tekstów krytyczno-artystycznych i do katalogów wystaw. Była kuratorką czterech wystaw, m.in. „Ecce Animalia” w Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku.
Druga to antropolożka, filozofka, asystentka w Instytucie Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Jagiellońskiego. Pracę doktorską poświęciła tematyce umierania zwierząt towarzyszących w perspektywie etnografii wielogatunkowej. Autorka monografii „Piwnica bliżej śmierci, strych bliżej nieba”. Prywatnie miłośniczka czarnych kotów, nocnych spacerów oraz muzyki folk i punk.
A trzecią jestem ja i mnie chyba znacie, bo to w końcu moja strona 😉
Jeżeli chcecie z nami uczcić pamięć swoich utraconych zwierząt towarzyszących — serdecznie zapraszam! Wydarzenie już w najbliższy wtorek o 19:00. Zapisy przez stronę IDŚ. Dochód ze spotkania zdecydowałyśmy przeznaczyć na działalność Fundacji Hospicjum dla Kotów Bezdomnych.